Een tablet van ivoor

Het ivoren notitieboekje van Rufius Gennadius Probus Orestes, zittend met in zijn hand een doek die gebruikt werd om de start van de paardenraces aan te geven, 530 n. Chr., nu in het Victoria and Albert Museum London Vanaf 31 december 2017 geldt er in China een compleet verbod op de handel in ivoor. Dat […]

Liever een Romeinse dan een Victoriaanse…

Jonge Romeinse dames vermaken zich met een balspel, vierde eeuwse mozaïekvloer van de luxe villa van Piazza Armerina, Sicilië Een paar dagen geleden dwaalde ik door de gangen van het Victoria and Albert Museum in Londen. Dat museum beschikt over een uitgelezen collectie op het gebied van de toegepaste kunst. Ik houd van dat soort […]

Het paard van Caligula

Origineel en kleurenreconstructie van een portret van Caligula (12-41 n. Chr.), nu in de Ny Carlsberg Glypotek in Kopenhagen Vorige week ging het in deze column over hoe de Founding Fathers zich na de Onafhankelijkheidsoorlog tegen de Britten van 1775-1783 door de Grieken en Romeinen lieten inspireren bij het inrichten van de Verenigde Staten. Studie […]

De idealen van de Founding Fathers

‘Monticello’, het huis van Thomas Jefferson (1772), Charlotteville, Virgina, VS. Jefferson ontwierp zijn huis onder verwijzing naar voorbeelden uit de klassieke Oudheid en de Renaissance Zoals bekend, leest de 45ste president van de Verenigde Staten niet graag een boek. Van kranten moet hij al helemaal niets hebben. In plaats daarvan kijkt “The Donald” graag televisie. […]

Op drift in winters Oost-Europa

Twee Gotische fibulae in de vorm van adelaars, vindplaats: Tierra de Barros, West-Spanje, nu in het Walters Art Museum Baltimore In het toch al zo zwaar getroffen Griekenland verblijven momenteel zo’n 60.000 vluchtelingen. Door het dichtgooien van de Europese grenzen kunnen ze geen kant op. Levend onder primitieve omstandigheden werden ze begin januari ook nog […]

Aardbevingen? Bouw op een bed van houtskool

Relief met de Griekse god Hermes als ‘zielenbegeleider’, zuilbasis van de Artemistempel, Efeze, Turkije, nu in het London British Museum Eind januari werd het nieuws beheerst door beelden van een hotel in Farindola, in Midden-Italië, dat door een lawine bedolven was. Uiteindelijk slaagden reddingswerkers erin nog een aantal mensen levend onder de sneeuw vandaan te […]

Geen land redt het alleen

“Destruction”, door Thomas Cole (1801-1848), New York Historical Society Waarom is kennis van het verleden eigenlijk belangrijk? ‘What’s done, is done’ zou je kunnen zeggen. In zijn prikkelende lezing, getiteld ‘Can history save us from ourselves?’ reflecteerde de Amerikaanse historicus Timothy Snyder op 26 januari jongstleden in de Balie in Amsterdam op de vraag of […]

Klassieke fantasieën in Leeuwarden

Fantasie scene met Victoriaanse dames als Romeinse schoonheden, Alma Tadema, 1893, Bristol Museums & Art Gallery Als u nog niet in de gelegenheid bent geweest om de tentoonstelling Alma-Tadema, klassieke verleiding te bezoeken in het Fries Museum, dan is dit het moment. Op 7 februari gaan de ruim 200 in Leeuwarden verzamelde stukken definitief terug […]

Wraak nemen met de penseel

Judith vermoordt Holofernes, schilderij van Artemisia Gentileschi (1620), normaal te zien in Uffizi Florence, maar nu tijdelijk te bezichtigen in Rome Door de geschiedenis heen hebben vrouwen die carrière wilden maken het niet bepaald gemakkelijk gehad. Des te bewonderenswaardiger zijn diegenen die daarin, ondanks alle maatschappelijke tegenwerking, toch zijn geslaagd. Een van de indrukwekkendste voorbeelden […]

Ook de Romein pakte graag zijn rust

Mozaïekvloer met afbeelding van het platteland in Romeins Noord-Noord Africa gevonden in een voorstad van het oude Carthago, nu in het Bardo-museum van Tunis De nieuwe rijkdom is niet geld, maar tijd. Tijd om te doen waar je zin in hebt, maar vooral ook tijd waarin je onbereikbaar bent voor anderen, in het bijzonder voor sociale […]

Laat uw wensen liever varen

De zelfmoord van Seneca, schilderij van Manuel Domínguez (1871), Prado-museum, Madrid, Spanje Hoe wordt een mens eigenlijk gelukkig? Gek genoeg is daar helemaal niet zoveel voor nodig. Vooropgesteld natuurlijk dat u zich niet in de onderste grafkamer van de behoefte-piramide van Maslow bevindt, want dan is het dweilen met de kraan open. De behoefte-piramide van Maslow […]

De slak en de kleren van de keizer

 Keizer Justinianus I (482-564 n. Chr.) gehuld in keizerlijk purper: mozaïek in de San Vitale, Ravenna, Italië Na ons de zondvloed — die uitspraak wordt toegeschreven aan zowel de Franse koning Lodewijk XV (1710-1744) als aan zijn maîtresse Madame de Pompadour (1721-1764). In hun geval bleek dat te kloppen: pas tijdens het bewind van de […]

Goethes romantische recept tegen de winterdip

De Duitse dichter Goethe in een geïdealiseerd landschap vlak bij Rome, schilderij van de Duitse schilder Tischbein (1751-1829), Städel Museum Frankfurt Dezer dagen heeft de inbox van mijn e-mail nogal te lijden onder de spam van aanbieders van vliegtickets naar zonnige oorden. Vanwege de vaak waanzinnig lage prijzen is het lang niet altijd gemakkelijk om […]

De tikkende tijdbommen rondom Rome

Het lago di Albano, een meer in een uitgebluste vulkaan, met de pauselijke zomervilla Wie op 30 oktober jongstleden de televisie aanzette om naar het nieuws te kijken, werd geconfronteerd met beelden die suggereerden dat je als kijker terecht was gekomen in een nieuw filmspektakel van de Italiaanse regisseur Bernardo Bertolucci. Op een plein zagen […]

Stripboek avant-la-lettre

De Carthaagse koningin Dido die zelfmoord pleegt na het vertrek van Aneas, geïllumineerd handschrift uit de 4e of 5e eeuw n.Chr., Rome, nu in Vaticaanse bibliotheek Een van de kenmerken van de digitale revolutie is dat die leidt tot democratisering, althans wat betreft de algemene toegankelijkheid van informatie. Dat geldt zeker voor de digitalisering van […]

Villa Giulia en een inbraak op bestelling

Het Villa Giulia museum te Rome Omdat Italië beschikt over meer kunst per vierkante kilometer dan welk ander land ter wereld ook, is Italië ook de plek waar het roven van kunst tot in de puntjes is geperfectioneerd. Ooit kwam ik eens samen met Romeinse vrienden terug in hun appartement na een gezamenlijk weekendje weg. […]

Romeinen zonken hun megaschepen af

Romeins schip op het zogenaamde Torlonia-relief, 200 n. Chr. Als je vandaag de dag door Venetië loopt, lijkt het soms net of je terecht bent gekomen in een Amerikaanse sciencefictionfilm van het type Independence Day. Met name in de buurt van doorgaande waterwegen kan het zomaar gebeuren dat er boven de historische gevels opeens een […]

Een kunstboek voor de eeuwigheid

De boekhandel Waterstones aan Piccadilly in London is een walhalla voor iedere boekliefhebber. Zes verdiepingen, afgeladen met zo’n 200.000 titels, zijn meer dan voldoende om de bibliofiele snuffelaar urenlang van de straat te houden. Verder logenstraft deze gigantische boekwinkel ook het idee dat e-readers het gedrukte boek definitief aan het vervangen zijn. Het niet-gedigitaliseerde boek […]