Geen land redt het alleen

“Destruction”, door Thomas Cole (1801-1848), New York Historical Society Waarom is kennis van het verleden eigenlijk belangrijk? ‘What’s done, is done’ zou je kunnen zeggen. In zijn prikkelende lezing, getiteld ‘Can history save us from ourselves?’ reflecteerde de Amerikaanse historicus Timothy Snyder op 26 januari jongstleden in de Balie in Amsterdam op de vraag of […]

De grootste stad ter wereld lag in de Karakum-woestijn

Stadspoort en omwalling van Merv, Hellenistisch tot vroeg-Islamitische periode China doet er op dit moment alles aan om de oude Zijderoute in al haar economische glorie te laten herleven. Een uitgebreid netwerk van spoorverbindingen moet ervoor gaan zorgen dat goederen voortaan sneller dan overzee en goedkoper dan door de lucht van China naar het Westen […]

Antilopen op Santorini

Wandschildering met antilopen uit Akrotiri op Santorini Er zijn maar weinig plekken in het Mediterrane gebied die kunnen concurreren met het Griekse eiland Santorini (Thera), zowel qua natuurschoon als qua cultureel erfgoed. Santorini (Thera) Santorini ligt op de plek waar de Afrikaanse tektonische plaat onder de Euraziatische schuift, met de gebruikelijke gevolgen van dien, namelijk […]

De ontdekking van de Schotse kilt

De mantelspeld van Hunterston, Zuid-West Schotland, 700-800 n. Chr. Vorige week ging het in deze blog over de grote Kelten-tentoonstelling in het British Museum in Londen, die nog tot eind januari te zien is. Dat deze expositie juist in Londen wordt georganiseerd is geen toeval. In Engeland en Ierland is de fascinatie met het Keltische verleden al […]

De zelfverzekerde blik van Aqmat

Grafreliëf van Aqmat, uit Palmyra, late 2e eeuw n.Chr. De kwaliteiten die het ondernemerschap kenmerken, zoals creativiteit, lange adem en het goed kunnen omgaan met tegenslag, zijn eigenschappen die ook de geschiedenis van de mens hebben vormgegeven, op een wijze die ons nog altijd versteld kan doen staan. Een van de mooiste voorbeelden daarvan treft […]

Connectiviteit avant la lettre

De Porta Nigra, één van de Romeinse stadspoorten van Trier, late 2e eeuw n. Chr. Niet alleen tijd, ook afstand is geld. Daarin schuilt ook het belang van grote infrastructurele projecten zoals de zojuist afgeronde uitbreiding van het Suez kanaal of de constructie van een nieuwe Aziatische zijderoute die gebruik maakt van het spoor. Overigens is […]

Romeinse Walk of Fame

Grote Romeinse tegel, een zogenaamde bipedalis, late 1e eeuw n. Chr, uit Vindolanda, Northumberland, Engeland, met de afdruk van een hondenpoot (D), poten van een kat (C) en menselijke afdruk (S) Waar komen onze fascinaties vandaan? In het geval van mijn eigen vak kan ik u precies vertellen waarom ik de archeologie zo boeiend vind. […]

Romeinse amforenbelt

De Monte Testaccio of grote scherven-heuvel in Rome De productiviteit van een samenleving laat zich vaak het gemakkelijkst aflezen aan de hoeveelheid afval die het oplevert. Een mooi historisch voorbeeld daarvan is te vinden aan de zuidzijde van het historische centrum van Rome. Daar bevindt zich de Monte Testaccio, een heuvel van rond de 36 […]

De munt als propaganda-wapen

Munt uit de joodse opstand tegen Rome, met de Hebreeuwse tekst Shekel, Israel, jaar 3 Vorige week ging het in deze blog over de rol die de oude Grieken speelden bij de monetarisering van de economie. Het Griekse muntwezen was gebaseerd op een zilveren standaard. Die standaard bleef altijd een belangrijk ijkpunt: in de antieke […]

Belastinggeld stinkt niet

Munt met afbeelding van keizer Constantijn, onderdeel van de muntschat van Seaton Down, Devon Vorige week besteedde De Wereld Draait Door aandacht aan De Nationale Wetenschapsagenda, een platform waarbij iedereen moet kunnen meepraten over waar het met onze wetenschap naar toe moet de komende jaren. Als er niet gepolderd kan worden, worden wij Nederlanders immers […]

Etruskische dames

In Utrecht is het weer de tijd van de introductiecolleges Romeinse geschiedenis voor eerstejaarsstudenten. Dat jaarlijkse ritueel biedt altijd een mooie gelegenheid om na te denken over wat we studenten nu eigenlijk willen bijbrengen en waarom. Ook is het een goede aanleiding nader in te gaan op de nieuwste inzichten en onderzoeksresultaten want op dat […]

Het scheepskerkhof van Istanbul

Een van de handelsschepen die in de haven van het oude Istanbul worden opgegraven Vorige week werd Francesco Schettino tot 16 jaar cel veroordeeld. In 2012 had hij de passagiers van de Costa Concordia aan hun lot overgelaten nadat hij dat cruiseschip bij het eilandje Giglio op de rotsen had laten lopen. Tweeëndertig mensen vonden […]