De Feniciërs kozen als eerste het ruime sop

Een reliëf van olifantenivoor met afbeelding van leeuw en Nubische man, gemaakt door Fenicische handwerkslieden en gevonden in een Assyrisch paleis in de buurt van het huidige Mosul. Nu in het British Museum, Londen Bent u werkzaam in de scheepvaart, geïnteresseerd in de geschiedenis van uw beroep, en op zoek naar een mooi boek om […]

Allah, Ali en de Vikingen

De lijkwade, gevonden in Uppsala, is op dit moment te bewonderen bij de tentoonstelling “Viking Couture” te Enköping, Zweden Gamla Uppsala, oftewel oud-Uppsala, staat bekend om zijn talloze indrukwekkende grafheuvels uit de tijd van de Vikingen. Onlangs onderwierp een Zweedse textieldeskundige een zijden lijkwade, die hier al in de zeventiger jaren van de vorige eeuw […]

De Piraten-rabbijn

Resten van slachtoffers van de Portugese inquisitie in het binnenhof van een Inquisitie-gevangenis, Evora, Portugal Een paar jaar geleden deden archeologen in het Portugese Evora een lugubere vondst. Ze vonden de skeletten van drie mannen en negen vrouwen ingebed tussen nog eens 980 verdere botfragmenten. Al deze mensen waren weggegooid als oud vuil, in de […]

Terug naar het DNA van uw voorouders

Reliëf met Romeinse slaven, 200 n. Chr., afkomstig uit het Turkse Izmir, nu in het Ashmolean Museum in Oxford Dezer dagen bevind ik me in de luxepositie dat ik, los van de gebruikelijke academische besognes, ongestoord kan nadenken over de nieuwste ontwikkelingen op mijn vakgebied. Dat is mogelijk omdat ik voor een tijdje als fellow verbonden […]

Compleet soeverein, maar al eeuwen goed verzorgd

Bastet, de Egyptische vruchtbaarheidsgodin die werd voorgesteld als een kat. Gemummificeerde kat uit Thebe, Egypte: nu in het British Museum in Londen Lange tijd was de hond de enige dierlijke metgezel van de mens. Het ontstaan van de landbouw in het Nabije Oosten bracht hier echter verandering in. Vanaf dat moment begon de mens ook andere […]

De kaaskop komt uit de woestijn

Bronstijd graf uit 1200 v. Chr., vindplaats:  Ludas-Varjú-dulo, Hongarije Bent u lactose-intolerant? Dan bent u in goed gezelschap. Zeker 65% van de wereldbevolking ontbeert het lactase enzym dat nodig is om lactose in ons lichaam op te nemen waardoor het onverteerd in de dikke darm terecht komt, met alle gevolgen van dien. Mensen die wel melk […]

Man, vrouw en paard: de Scythen kwamen overal

De Scythen bereden hun indrukwekkende paarden zonder zadel of stijgbeugels, vindplaats: Kul Oba, Kerch, Krim (4e eeuw v. Chr.), nu in het British Museum Na het vertrek in 2015 van Neil MacGregor als directeur van het British Museum in Londen leek het er even op dat het gedaan was met de spectaculaire tentoonstellingen op het […]

De gewelddadige hand van de Reconquista

Mezquita of grote moskee van Cordoba, nu Catedral de Nuestra Señora de la Asunción: de moskee is een architectonisch meesterwerk dat rust op 856 zuilen Stel je bent een advocaat in Barcelona, met een goed lopend kantoor en je hebt ook nog eens een groot gezin, maar je wilt eens een keer wat anders. Wat […]

De ironie van de geschiedenis

De Santa María la Blanca synagoge in Toledo, gebouwd in christelijke Spanje door islamitische architecten ten behoeve van de joodse gemeenschap Vorige week maandag gingen de brexit-onderhandelingen officieel van start. Een paar dagen later liet de Britse premier Theresa May tijdens een Europese top weten dat EU-burgers die langer dan vijf jaar in het Verenigd Koninkrijk hebben […]

Hoe om te gaan met klimaatverandering

Door temperatuurstijging kwam de jak in vroegmiddeleeuws Tibet steeds meer in het gedrang, Petroglief met jak en mantra, 500-1000 n. Chr., Tibet, regio Changthang Omdat klimaatverandering een constante factor is in de geschiedenis van onze planeet, zijn wij niet de eerste mensen in de geschiedenis die geconfronteerd worden met de vraag hoe daar mee om […]

Een Libanese bedelbrief uit Pozzuoli

Wandschildering met haven, mogelijk Pozzuoli (1e eeuw n. Chr.), vindplaats Stabiae, nu in het Archeologisch Museum van Napels Op het eerste gezicht lijkt een begrip zoals intercultureel ondernemen echt iets van deze tijd. Maar is dat ook echt zo? Een blik op het verleden laat zien dat grensoverschrijdende handel altijd al baat heeft gehad bij […]

Qin en Han schitteren in New York

De Chinese lijkwade van de vrouw van prins Jing van Zhongshan, gemaakt van jade en goud, uit de 2e eeuw v. Chr;  nu te zien in het Metropolitan Museum, New York (met toestemming van het Metropolitan Museum New York) Het selecteren van een illustratie voor deze column is lang niet altijd gemakkelijk: soms is het […]

Op drift in winters Oost-Europa

Twee Gotische fibulae in de vorm van adelaars, vindplaats: Tierra de Barros, West-Spanje, nu in het Walters Art Museum Baltimore In het toch al zo zwaar getroffen Griekenland verblijven momenteel zo’n 60.000 vluchtelingen. Door het dichtgooien van de Europese grenzen kunnen ze geen kant op. Levend onder primitieve omstandigheden werden ze begin januari ook nog […]

Waar Oost en West elkaar ontmoeten

Boeddha, op typische Griekse wijze afgebeeld, realistisch en gehuld in een Griekse mantel; vindplaats: Afghanistan, nu te bezichtigen in het National Museum van Tokio 2016 was een veelbewogen jaar. Er zijn geen voortekenen dat het er in 2017 rustiger aan zal toegaan. Toch is er een manier om de toekomst met een gezonde dosis vertrouwen […]

Napoleon gaf het getto van Venetië weer lucht

De Scuola Grande Tedesca, de synagoge van de Ashkenazische joden te Venetië Het is dit jaar precies 500 jaar geleden dat het stadsbestuur van de handelsrepubliek Venetië besloot de joodse bevolking op te sluiten achter de muren van een getto. Om die gebeurtenis te herdenken, heeft men in het Palazzo Ducale te Venetië de tentoonstelling […]

Britannia exit

Romeins badgebouw in Bath, Engeland In 409 n. Chr. trokken de Romeinen hun laatste troepen terug uit Engeland. Op dat moment had de Romeinse heerschappij over de Britse eilanden zo’n 350 jaar geduurd. Het was een periode van grote bloei en culturele progressie geweest. Maar vanaf het begin van de vijfde eeuw kromp het Romeinse […]

We zijn allemaal migranten

Angelsaksische helm uit een graf te Sutton Hoo, Engeland, uit de late 6e eeuw n. Chr. Hoe moeten we omgaan met grootschalige internationale migratie? Het is al een tijd duidelijk dat die vraag één van de grootste maatschappelijke uitdagingen van de 21e eeuw vormt. Vooralsnog lopen we vooral achter de gebeurtenissen aan. Zo werd er de […]